Μια σημαντική στροφή στη στρατηγική της ανακοίνωσε η OpenAI, επιβεβαιώνοντας αυτό που συζητιόταν καιρό στους διαδρόμους της τεχνολογικής βιομηχανίας: το ChatGPT παύει να είναι μια εμπειρία απαλλαγμένη από εμπορικά μηνύματα για τη μεγάλη μάζα των χρηστών του. Η εταιρεία, που μέχρι σήμερα στήριζε το μοντέλο εσόδων της σχεδόν αποκλειστικά στις συνδρομές, ανοίγει πλέον την πόρτα στους διαφημιστές, στοχεύοντας τόσο στους χρήστες της δωρεάν έκδοσης όσο και στους συνδρομητές της οικονομικής βαθμίδας «ChatGPT Go».
Η κίνηση αυτή, που έρχεται να επαναπροσδιορίσει τη σχέση του κοινού με τα εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, σηματοδοτεί την ανάγκη της εταιρείας για διαφοροποίηση των εσόδων της, καθώς το κόστος λειτουργίας των γλωσσικών μοντέλων παραμένει δυσθεώρητο.
Το νέο τοπίο για τους χρήστες
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, οι διαφημίσεις θα κάνουν την εμφάνισή τους μέσα στις επόμενες εβδομάδες, αρχικά σε δοκιμαστικό στάδιο για χρήστες στις ΗΠΑ. Το ενδιαφέρον –και ίσως το σημείο που θα προκαλέσει τις περισσότερες αντιδράσεις– είναι πως το μέτρο δεν αφορά μόνο τη δωρεάν έκδοση (Free tier). Η OpenAI εντάσσει στο διαφημιστικό της πρόγραμμα και το ChatGPT Go, τη νέα, πιο προσιτή συνδρομητική υπηρεσία που επεκτείνεται παγκοσμίως.
Αυτό πρακτικά σημαίνει πως ακόμα και χρήστες που πληρώνουν ένα μικρό αντίτιμο (το ChatGPT Go κοστολογείται στα €8), δεν θα απολαμβάνουν την «καθαρή» εμπειρία που έχουν οι συνδρομητές των ακριβότερων πακέτων. Η εταιρεία ξεκαθάρισε πως οι εκδόσεις Plus, Pro, Business και Enterprise θα παραμείνουν αυστηρά χωρίς διαφημίσεις, διατηρώντας το premium status τους.
Πώς θα μοιάζουν οι διαφημίσεις;
Η OpenAI φαίνεται να έχει μελετήσει προσεκτικά τον τρόπο ενσωμάτωσης των διαφημίσεων, ώστε να μην διαταράσσεται η ροή της συζήτησης. Ξεχάστε τα ενοχλητικά pop-ups που καλύπτουν την οθόνη. Το πλάνο περιλαμβάνει δύο βασικές μορφές προώθησης:
- Στοχευμένες προτάσεις στο τέλος της απάντησης: Όταν ένας χρήστης ρωτάει κάτι που έχει εμπορικό ενδιαφέρον, το ChatGPT θα εμφανίζει σχετικές διαφημίσεις στο κάτω μέρος της απάντησης. Για παράδειγμα, αν κάποιος ζητήσει «τα καλύτερα αξιοθέατα στη Ρώμη», το σύστημα μπορεί να εμφανίσει διακριτικά μια πρόταση για ξενοδοχεία στην ιταλική πρωτεύουσα. Οι διαφημίσεις αυτές θα φέρουν σαφή σήμανση ώστε να ξεχωρίζουν από το οργανικό περιεχόμενο που παράγει το AI.
- Διαδραστική επικοινωνία: Σε δεύτερο χρόνο, η εταιρεία σκοπεύει να λανσάρει ένα πιο καινοτόμο format. Αντί για απλά links, οι χρήστες θα μπορούν να συνομιλούν απευθείας με τον «διαφημιζόμενο» μέσα στο περιβάλλον του ChatGPT. Θα μπορούν, δηλαδή, να θέτουν ερωτήσεις για ένα προϊόν ή να ζητούν διευκρινίσεις πριν προχωρήσουν σε κάποια αγορά, χωρίς να εγκαταλείπουν την εφαρμογή.
Το «αγκάθι» των προσωπικών δεδομένων
Αναγνωρίζοντας την καχυποψία που συνοδεύει τη στοχευμένη διαφήμιση, η OpenAI έσπευσε να θέσει το πλαίσιο προστασίας της ιδιωτικότητας. Η εταιρεία δεσμεύτηκε ότι δεν θα πωλεί τα δεδομένα των χρηστών σε τρίτους. Επιπλέον, τόνισε πως οι απαντήσεις που δίνει το ChatGPT θα παραμείνουν ανεξάρτητες και δεν θα επηρεάζονται από τα συμφέροντα των διαφημιζόμενων.
Σημαντική είναι και η δικλείδα ασφαλείας για ευαίσθητα θέματα: δεν θα προβάλλονται διαφημίσεις σε αναζητήσεις που αφορούν την υγεία, την ψυχική υγεία ή την πολιτική. Παράλληλα, θα δίνεται η δυνατότητα στους χρήστες να απενεργοποιήσουν την εξατομίκευση των διαφημίσεων, αν και δεν διευκρινίστηκε αν αυτό θα εξαφανίζει τελείως τις διαφημίσεις ή απλώς θα τις καθιστά λιγότερο σχετικές.
Η οικονομική πραγματικότητα
Η απόφαση αυτή δεν έρχεται ως κεραυνός εν αιθρία. Η εκπαίδευση και η λειτουργία μοντέλων όπως το GPT-4 απαιτούν τεράστια υπολογιστική ισχύ και ενέργεια, με το κόστος να ανέρχεται σε εκατομμύρια δολάρια ημερησίως.
Σε σχετική δήλωση, η ομάδα της OpenAI ανέφερε: «Πιστεύουμε σε ένα διαφοροποιημένο μοντέλο εσόδων, όπου οι διαφημίσεις μπορούν να παίξουν ρόλο στο να γίνει η νοημοσύνη πιο προσιτή σε όλους». Με απλά λόγια, τα έσοδα από τις διαφημίσεις είναι απαραίτητα για να συνεχίσει να υφίσταται η δωρεάν έκδοση, η οποία λειτουργεί ως η κύρια πύλη εισόδου νέων χρηστών στο οικοσύστημα της τεχνητής νοημοσύνης.
Ο ανταγωνισμός και η επόμενη μέρα
Η κίνηση της OpenAI ευθυγραμμίζει το ChatGPT με τους ανταγωνιστές του. Η Google έχει ήδη ενσωματώσει διαφημίσεις στα αποτελέσματα των AI αναζητήσεών της, ενώ και η Perplexity πειραματίζεται με παρόμοια μοντέλα εσόδων.
Το στοίχημα για την OpenAI είναι διπλό: Αφενός πρέπει να πείσει τους διαφημιστές ότι το conversational AI είναι το μέλλον του marketing, αφετέρου πρέπει να διασφαλίσει ότι η εμπειρία χρήσης δεν θα υποβαθμιστεί σε βαθμό που να απωθήσει το κοινό.
Το σίγουρο είναι πως η περίοδος χάριτος, όπου το διαδίκτυο απολάμβανε τις υπηρεσίες της πιο προηγμένης τεχνολογίας χωρίς εμπορικά μηνύματα, αποτελεί πλέον παρελθόν. Το ChatGPT ωριμάζει και, όπως κάθε επιτυχημένο προϊόν της Silicon Valley, «ανακαλύπτει» ότι η βιωσιμότητα περνάει αναπόφευκτα μέσα από τον κόσμο της διαφήμισης. Μένει να φανεί αν οι χρήστες θα αποδεχτούν τη νέα πραγματικότητα ή αν θα αναζητήσουν εναλλακτικές λύσεις.
